Beyin veya Omurilik Tümörü Teşhisi Sonrası Sormanız Gereken 23 Soru
Beyin ve sinir cerrahisi uzmanına muayene oldunuz ve tümör teşhisi aldınız. Bu aşamada pek çok duyguyu bir anda yaşarız. Korku, endişe, tedirginlik ve çaresizlik. Bu duygu fırtınası içerisinde, bazen mantıklı düşünmek ve mantıklı sorular sormak zor olabilir. Hem hasta hem de aile için genellikle yeni ve bilinmeyen bir süreç olduğundan, teşhis aldıktan sonra tedavinizi şekillendirecek sorular sormaktan çekinmeyiniz.
GENEL
- Tümör’ümün adı ne? Ender durumlar dışında, kesin tanı patolojik değerlendirme (biyopsi) ile netleşecek olmasına rağmen, radyolojik görüntüler ile genellikle bir ön tanı verebiliriz.
- Tümör’ün boyutu ne kadar? Büyüyor mu? İyi huylu mu kötü huylu mu?
- Radyolojik görüntüler ile bulgularımın arasında bir ilişki var mı? Varsa veya yoksa neden?
- Beyin veya omuriliğimin neresinde sorun var? Bu bölge bana şimdi ve gelecekte ne gibi sorunlar yaratabilir?
TEDAVİ
- Ameliyat veya cerrahi girişim tek seçeneğim mi? Bekleme olasılığım var mı?
- Ameliyat olmayıp beklemeye karar verebilir miyim? Ne gibi riskler ve sorunlarla karşılaşabilirim?
- Cerrahi girişimin avantajı nelerdir? Hangi şikâyetlerimin düzelmesine faydası olur? Hangilerine fayda etmeyebilir?
- Cerrahi girişimin olası riskleri ve komplikasyonları nelerdir?
- Ameliyat sırasında hangi sinir yapıları zarar görebilir?
- Ameliyatım ne kadar sürer?
- Ameliyat kesi yeri (insizyon) nerede ve ne boyutta olacak?
- Tümörün hepsini mi, çoğunluğunu mu yoksa bir parçasını mı almayı hedefliyorsunuz?
İYİLEŞME
- Ne kadar süre hastanede kalırım? Yoğun bakım sürecim olacak mı?
- Ameliyattan sonra evimde ne kadar istirahat etmem gerekir? Ne zaman dışarı çıkabilirim veya araç kullanabilirim?
- İş yerime ne zaman dönebilirim?
- Ameliyattan sonra ne gibi bulgular ve şikâyetler yaşayabilirim? Ne kadar sürmesini bekleyebiliriz?
- Hangi bulgular geliştiğinde derhal bir sağlık kuruluşuna başvurmalıyım?
- Evde bakım gerektirecek ve takibimi gerektirecek özel hususlar var mı?
- Ameliyattan sonra ilaç tedavisine ihtiyaç duyacak mıyım? Kortizon tedavisi? Ağrı kesici? Nöbet ilacı?
- Yapmamam gereken hareketler veya aktiviteler var mı? (örn. Merdiven çıkmak, öne doğru eğilmek, ıkınmak, ağır egzersiz, cinsel ilişki)
- Kontrole ne zaman gelmeliyim? Dikişlerim ne zaman alınmalı?
- Yara yeri bakımım nasıl olmalı?
- Yaram ne zaman ıslanabilir? Ne zaman duş alabilirim, yüzebilirim?
Şunu unutmayın, beyin tümörü veya omurilik tümörü teşhisi ve tedavisinde, cerrahınız ile samimi bir ilişki kurarsınız. Sizin için güven telkin eden cerrahınız, bu uzun ve bazen yorucu süreçte yanınızda olacaktır. Dolayısıyla, bilgisine, tecrübesine ve becerisine güvendiğiniz bir cerrah ile bu yola çıkmanız önemlidir.
Her hasta, her tümör ve her cerrahi süreç birbirinden farklıdır. Hastanın genel durumu, yaşı, kondisyonu, ek hastalıkları, tümörün cinsi, boyutu, yeri ve olası riskler gibi sayısızca değişken vardır. Her hastanın tedavisi, tecrübeli bir terzinin kişiye özel bir elbise dikmesi gibi, hastaya göre şekillendirilir. Bu süreç başta planlanır ve yolun devamında doğacak olan ihtiyaçlara göre rötuşlanır.
Nasıl Başa Çıkarım?
İster evre 4 beyin tümörü teşhisi alın ister omuriliğinizde büyümeyen iyi huylu bir tümör teşhisi alın, bu haberden sonra çoğu insanın şok yaşaması gayet normaldir. Bu kadar bilgi bunaltıcı, daraltıcı ve korkutucu olabilir.
Sağlığınız ve bedeniniz üzerinde çok az kontrolünüz varmış gibi hissetmenize neden olabilir. Durumunuzu anlamak ve duygularınız hakkında konuşmak sizin için faydalı olabilir.
- Sağlığınız ve geleceğiniz hakkında en doğru kararları verebilmek için tümörler hakkında yeterince bilgi edinin. Yukarıda verdiğim tüm sorulara yanıt bulun. Gerekirse farklı görüşlere başvurun. Bu süreçlerde en doğru karar, hekim ve hastanın verdiği ortak karardır. Sizin doğru karar verebilmeniz için, doğru ve yeterli bilgiye sahip olmanız gerekir.
- Arkadaşlarınızı ve ailenizi yakın tutun. Yakın ilişkilerinizi güçlü tutmak tümörünüzle baş etmenize yardımcı olacaktır. Arkadaşlarınız ve aileniz, evinizin ihtiyaçlarına yardımcı olmak gibi pratik destek sağlayabilir. Kendinizi bu süreçten bunalmış hissettiğinizde duygusal destek görevi görebilirler.
- Konuşacak birini bulun. Umutlarınız ve korkularınız hakkında konuştuğunuzu duymaya istekli iyi bir dinleyici bulun. Bu bir arkadaş, aile üyesi veya din adamı olabilir. Sağlık ekibinizden konuşabileceğiniz bir danışman veya tıbbi sosyal hizmet uzmanı önermesini isteyin.
Sabırla ve sağlıkla kalın.
